|
Kur haxhiu lyhet me misk duhet të bëj Keffareh, kurse nëse e lyen një gjymtyrë të plotë duhet të therrë një kurban. Ndërkaq, nëse e lyen një pjesë të gjymtyrës duhet të jap sadaka.
Pokështu edhe nëse vesh tesha të qepura ose e mbulon kryen një ditë të plotë dueht të therr Kurban ndëresa për më pak se një ditë duhet të jap sadaka. Kurban therr edhe nëse e rruan një të katërtën e kokës e më tepër, e nëse e rruan më pak se një të katërtën e kokës duhet të jap sadaka. Pëër mendimin e Ebu Hanifes duhet të therrë Kurban edhe nëse i rruan vendet ku bën Hixhamen, kurse për mendimin e –ebu Jusufit dhe të Muhammedit në këtë rast i kërkohet vetëm të jap sadaka. Gjak i kërkohet edhe nëse i shkurton thonjtë e dorës ose të këmbës. Njejt vlenë edhe nëse shkurton thonjtë e njërës dorë ose të njërës këmbë, kurse nëse shkurton më pak se pesë thonjë duhet të jap sadaka. Sadaka, sipas mendimit të Ebu Hanifes dhe Ebu Jusufit jep edhe nëse pretë pesë thonjë prej disa gjymtyrëve. Për të njejtin rast Muhammedi mendon se duhet të derdh gjak(të therr Kurban). Por, nëse lyhet me miskë , rruan kokën ose vesh teshë të qepur me pa arsye, mund të zgjedh të therr një dele ose të ushqej gjashtë t ëvarfër me ngatri saë me ushqim apo të agjërojë tri ditë. Nëse puth ose prek me kënaqësi dhe epsh, duhet të drdh gjak. Nëse bën sex para qëndrimit në arafat, haxhi i prishet dhe i kërkohet të therr Kurban, mirëpo vazhdon të bëjë veprimet e haxhit ashtu sikur edhe ai që nuk i është prishur haxhi. Mirëpo këtë haxh duhetta bëjë kaza. Nëse këtë haxh e bën kaza nuk obligohet të largohet nga marëdhëniet me të shoqen. Kurse përsonit që bën marëdhënie mbas qëndrimit në arafat nuk i prishet haxhi por i kërkohettë therr Kurban. Ndërkaq, personi i cili bën marëdhënie pasi të jetë rruajtur nuk i prishet haxhi por i kërkohet të therr një dele. Njeriui cili bën umren dhe kryen akt seksusal para se të bëjë katër tavafe i prishte Umreja por nuk i ndërpret veprimet e saj edhe pse duhetta bëjë kaza dhe të ther një dele.Kurse, poqese bën marëdhënie pasi të ketë bërë katër tavafe obligohet me Hedj por Umreja nuk i prishtet as që duhet ta bëjë atë Kaza. Edhje ai i cili bën zina me harresë ka tretmantine atij i cili bën at ëme qëllim, kurse personi i icli bën tavafi Kudumin pa abdest duhet të jap sadaka, ndërsa nëse e bën xhunub duhet të therr një dele. Mirëpo, nëse e bën pa abdest Tavafi zijaren duhët të therr një dele, e nëse e bën atë xhunub duhet të therr Sebu Bedneh, edhe pse është më mirë të përsëris Tavafin nëse është ende në Mekke dhe për këtë nuk i kërkohet të therr asgjë. Individi i cili e bën Tavafi Sadrin pa abdest duhet të jap sadaka e nëse atë e bën Xhunub duhet të therr një dele. Personi i cili prej tavafi zijarës lë tre tavafe pa bërë duhet të thherr një dele e nëse i lë katër tavafe mbetet muhrim gjatë gjithë kohës derisa të bëjë edhe ata katër tavafe. Kurse personi i cil lë prej Tavafi Sadrit tre tavafe duhet të jap sadaka, kurse nësëe e lësho Tvafi Sadrin ose vetëm katër tafavafe prej tij . atëherë duhet të therrnjë dele. Njerii që e lëshon sa’jinmes Safasë dhe Merves duhet të therr një dele dhe haxhin e ka të plotë. Pokështu edhe ai i cili largohet nga arafati para imamit duhet të derdh gjak, njejt obligohet edhe ai i cili e lëshon qëndrimin në Muzdelife. Personi i cili nuk i hudh guralecat në asnjërën prej tri xhemreve duhet të derdh gjak, e nëse e lë hudhjen e guralecëve vetëm në njërën xhemreh, duhet të jap sadaka. Kurse, nëse nuk i hudh guralecat në Xhemretu’l-Akabe në ditën e kurbanit, obligohet të derdh gjak. Gjak, sipas Ebu Hanifes, duhet të derdh edhe ai i cili e vonon rruajtjen deeri sa kalojnë ditët e Kurbanave. Për Imam Ebu Hanifesn, edhe ai që e voon Tavafu Zijaren ngarkohet me therrjen e Kurbanit. Nnëse haxhiu vret ose tregon se ku gjendet gjahu, duhet të gjobohet. Në këtë rregullore jan të barabart ai që e bën me qëllim, me harresë si dhe mubtediu me Aidin. Gjobimi, sipas Ebu Hanifes dhe Ebu Jusufit, është ashtu që gjahu të jetë në vendin ku është vrarë, ose në vendin më të afërt me të, po qese është në tokë, dhe evlerëson atë njeri i drejtë, pastaj haxhiu është i lirë të zgjedh: po deshi blen me të një Kurban dhe e therrë nëse vlera e gja^hut arrinë vlerën e Kurbanit. Kurse nëse vlera e gjahut nuke arrinë vlerën e Kurbanit blenë me vlerëne tij ushqiom dhe e jep sadaka, duke i shprëndarë çdo të varfëëri nga gjysëm Sau me grurë ose një Saë më hurma apo një Saë me thekër. Mes tjerash ai mund që për çdo gjysëm Sau me grurë të agjërojë nga nëj ditë po kështu edhe për një Saë me thekër nga një ditë. Nëse në këtë rast tepron më pak se gjysëm Sau, ai miund të vendos ta jap atë sadaka e nëse do mund që pëër të të agjërojë një ditë të plotë. Imam Muhammedi mendon se për gjobitje merret kompenzimi i llojit të ngjashëm me gjahun e vrarë nëse ka lloj të afërt me të dhe që i përngjanë. Kështu për njëdrenushë jepet një dele, për Dabin poashtu në dele… Kur dikush lëndon një gjah, i shkurton leshrat apo i shkurtonndonjë gjymtyrë, paguan pjesën e e dëmtuar me vlerë. Nëse pendulit pendat e një shpeze ose ia pret krahët sa të mos muns të mbrohet( me fluturim), personi i këtillë garanton vleëne plotë të shpendit. Nëse dikushi then vezët e një gjahu e paguan vlerën e tyre, por, nëe del prej saj zog i ngordhur , duhet të paguaj vlerën e tij si i gjallë. Gjobim nuk ka për vrasjen e korbit, skifterit, ujkut, gjarpërit, akrepit, mijëv dhe vrasjen e qenit të egër. Njejt vlenë edhe për vrasjen e beudi, beraguthëve dhe të majmunëve. Kush then kallet e kompenzon atë me $ßtë dojë por temretun është më mirë se Xheradetun. Ai i cili vret shtazë tëilave nuku hahet mishi si egërsiratdhe të ngjashme, gjobitet, mirëpo shuma e gjobës nuk e kalon vlerën e një deleje. Ndërkaq, po qese egërsira i vërsulet Muhrimit dhe ai e vretatë, në ktë rast nuk oblogohet me asgjë. Nëse Murimi është idetyruar tëha mishin e gjahut dhe e vret atë, duhet ta shpaguaj vlerën e gjahut. Nuk ka ndonjë të keqe nëse Muhrimi therr një dele, lop, deve ose pulë. Nëse ai vret një pëllumbë dhe gëzohet ose një drenushë dhe i vjen keq duhet të jap kompenzim. Nëse muhrimi therr një gjah, kjo kafshë e therrur nga ai quhet si e cofur për këtë dhe është haram hëngrja e këtij mishi. Nuk është keq që muri,i të ha mish të ndonjë gjahu të cilin e ka gjuajtur ndonjë njeri tjetër hallall dhe e ka e ka therrur, kurse vet muhgrimi nuk i treguar atij ku ndohej gjahu as që e ka urdhëruar të gjuajë atë. SA i takon gajhut në Harem, nëse muhrimi e therr atë duhet ta kompenzojë. Nëse muhrimi këput gjethet e Haremit apo then degët e pemëve në të që nuk është pronë e dikujt dhe as që e kanë mbjellë jerëzit, duhet ta kompenzojë vlerën e tij. Haxhiu i cili bën Haxh Kiran, lidhur me veprimet e ndaluara për të cilat haxhiu mufri duhet të therr një kurban, ky duhet të therr dy kurbana : një për Haxhin dhe një për Umren. Bën përjashtim nga kjo rregull nëse i njejti kalon mikatin pa ihram dhe mandej e bën nijetin për Humre dhe për Haxh. Në këtë rast për çdo lëshim therr një kurban si kompenzim të plotë për lëshimin e bërë që kërkon therrje të Kurbanit. Po kështu edhe nëse dy haxhi janë pjesmarës në vrasjen e gjahut të Haremit, shpaguhne vetëm me një gjobë. Ndër tjera, është e pa vlefshme shitblerja e muhrimit nëse ai shet apo blen një gjah.
|
